คันศีรษะเกิดจากอะไร? (Q&A)

(?) คำถามที่พบบ่อย พร้อมคำตอบจากทีมแพทย์เฉพาะทางด้านผิวหนังจาก Mesa By Dr. Aor Clinic

Q : อาการคันหนังศีรษะเกิดจากอะไรคะ?

A : อาการคันหนังศีรษะสามารถเกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น การติดเชื้อบนหนังศีรษะ ผื่นแพ้สัมผัสจากสารเคมี โรคผิวหนังอักเสบ เช่น เซ็บเดิร์ม (seborrheic dermatitis) หรือโรคผิวหนังจากภูมิคุ้มกันบางชนิด เป็นต้น

โดยสาเหตุที่พบบ่อยคือ โรคเซ็บเดิร์ม

Q : โรคเซ็บเดิร์ม (Seborrheic dermatitis) คืออะไรคะ?

A : เซ็บเดิร์มเป็นโรคผิวหนังอักเสบเรื้อรัง ที่พบได้บริเวณที่มีต่อมไขมันมาก เช่น หนังศีรษะ ใบหน้า และลำตัว

ผู้ป่วยมักมีอาการคันหนังศีรษะร่วมกับรังแคหรือผื่นขุย และบางรายอาจมีผื่นแดงบริเวณใบหน้าหรือแนวไรผมร่วมด้วย

Q : โรคเซ็บเดิร์มมีสาเหตุจากอะไรคะ?

A : สาเหตุที่แน่ชัดยังไม่ทราบ แต่เชื่อว่าเกิดจากหลายปัจจัยร่วมกัน เช่น ความมันบนผิวหนัง เชื้อยีสต์ที่อาศัยอยู่ตามธรรมชาติบนผิวหนัง (Malassezia) รวมถึงปัจจัยกระตุ้นต่าง ๆ เช่น ความเครียด อากาศร้อนหรือเย็นจัด และการพักผ่อนไม่เพียงพอ

Q : โรคเซ็บเดิร์มติดต่อได้หรือไม่คะ?

A : ไม่ติดต่อ และไม่ใช่โรคติดเชื้อ ดังนั้นสามารถสัมผัสหรือใช้ชีวิตร่วมกับผู้อื่นได้ตามปกติ

Q : การรักษาและการป้องกันทำได้อย่างไรคะ?

A : สามารถควบคุมอาการได้ด้วยการใช้ยาสระผมหรือยาทาตามคำแนะนำของแพทย์ ควบคู่กับการหลีกเลี่ยงปัจจัยกระตุ้น เช่น ความเครียด การพักผ่อนไม่เพียงพอ และสภาพอากาศที่เปลี่ยนแปลงรุนแรง

ควรเลือกใช้ผลิตภัณฑ์ดูแลเส้นผมและหนังศีรษะที่มีความอ่อนโยน มีค่า pH เหมาะสม และไม่ก่อให้เกิดการระคายเคือง

สาเหตุที่พบบ่อยของอาการคันศีรษะ

• หนังศีรษะแห้งหรือมันเกินไป
• การแพ้หรือระคายเคืองจากแชมพู/ผลิตภัณฑ์ดูแลเส้นผม
• การติดเชื้อราหรือเชื้อยีสต์บนหนังศีรษะ
• โรคผิวหนัง เช่น เซ็บเดิร์ม หรือสะเก็ดเงิน
• ความเครียด พักผ่อนไม่เพียงพอ

ลักษณะของโรคเซ็บเดิร์ม

• คันหนังศีรษะร่วมกับรังแคหรือขุย
• อาจมีผื่นแดงบริเวณไรผมหรือใบหน้า
• เป็น ๆ หาย ๆ เรื้อรัง

ปัจจัยกระตุ้น

• ความเครียด
• อากาศร้อนหรือเย็นจัด
• การพักผ่อนไม่เพียงพอ
• การใช้ผลิตภัณฑ์ที่ระคายเคือง

แนวทางดูแลเบื้องต้น

• ใช้แชมพูสูตรอ่อนโยนหรือยาสระผมตามแพทย์แนะนำ
• หลีกเลี่ยงการเกาหนังศีรษะแรง ๆ
• ลดความเครียดและพักผ่อนให้เพียงพอ
• หลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์ที่ทำให้ระคายเคือง

ควรพบแพทย์เมื่อ

• อาการคันเรื้อรังหรือรุนแรง
• มีผื่นลุกลามหรือสะเก็ดหนา
• ใช้แชมพูทั่วไปแล้วไม่ดีขึ้น